[LIVE] Koronawirus - sytuacja w województwie podlaskim na żywo
Koronawirus. Czym faktycznie jest, czym różni się od innych. SARS-CoV-2
Fot. Mieczysław Dołęga/Archiwum Państwowe we Wrocławiu

Koronawirus. Czym faktycznie jest, czym różni się od innych. SARS-CoV-2

Praktyczne informacje dla dociekliwych

W związku ze światową pandemią zewsząd zalewają nas informacje o nowym Koronawirusie oznaczonym skrótem SARS-CoV-2. Wywołuje on chorobę COVID-19, której objawy obejmują między innymi goryczkę, kaszel, duszności, ból mięśni i zmęczenie.

Informacje o objawach i przebiegu choroby były poruszane już niejednokrotnie tak samo, jak te o przeciwdziałaniu i profilaktyce. O faktach i mitach na temat nowego wirusa pisaliśmy podczas wywiadu z dr. Markiem Bartoszewiczem.  Lecz co tak naprawdę wiemy o wirusach? Czym różnią się od bakterii, czym jest koronawirus (SARS-CoV-2)?

Czym są wirusy?

Słowo wirus pochodzi z łaciny i oznacza truciznę, jad. Są to cząstki zakaźne infekujące wszystkie formy życia. Wirusy są niezdolne do rozmnażania się poza komórkami gospodarza, czyli nosiciela. Jest to rodzaj wewnątrzkomórkowego pasożyta, który ze względu na brak własnego układu metabolicznego jest całkowicie zależny od żywych komórek, pełniących funkcję gospodarza.  Dojrzałe cząstki wirusowe zwane wironami zbudowane są z dwóch podstawowych elementów. Są to kwas nukleinowy, RNA lub DNA w zależności od wirusa oraz białkowego płaszcza otaczającego ten genom wirusowy.

Rozmiar zależy od rodzaju wirusa i oscyluje między 18 – 300 nm (nanometr – jedna miliardowa metra – 0,000 000 001 m.) Ze względu na tak mały rozmiar obserwacje wirusów są możliwie jedynie pod mikroskopami elektronowymi. SARS-CoV-2 jest wirusem osłonkowym, co oznacza, że jest podatny na działania wszystkich rozpuszczalników lipidów (tłuszczy), stąd głównym zaleceniem profilaktycznym jest częste mycie rąk mydłem.

Czym różni się wirus od bakterii?

Podstawową różnicą między bakterią a wirusem jest fakt, że bakterie posiadają komórki. Oznacza to, że są organizmami żywymi, podczas gdy w przypadku wirusa, ta kwestia jest dyskusyjna i zależy od definicji życia. Mogą się reprodukować, lecz nie mają struktury komórkowej, przez co nie można ich jednoznacznie zakwalifikować do organizmów żywych. Kolejną różnicą jest wielkość, bakterie mogą być do stu razy większe od wirusów. Większość bakterii ma średnicę około 0,6 – 1 mikrometra i dlatego  można je obserwować standardowym mikroskopem świetlnym. Ze względu na tak dużą różnicę w rozmiarze, wirusy są w stanie infekować bakterie.

W odróżnieniu od wirusów człowiek żyje w symbiozie z bakteriami, a tylko niewiele z nich jest chorobotwórcza. Między innymi, to dzięki bateriom działa nasz układ trawienny.

Czym jest koronawirus? SARS-CoV-2

Koronawirusy są rodzajem wirusów należących do podrodziny Coronavirinae. Dzielą się na cztery rodzaje: alfa-, beta-, delta- oraz gamma-koronawirusy. Koronawirus z Wuhan należy do grupy beta-koronawirusów, których nosicielami mogą być ptaki i ssaki, w tym ludzie.  Swoją nazwę zawdzięczają białkowej osłonce swojego genomu, która pod mikroskopem wygląda jak korona. SARS-CoV-2 jest siódmym znanym koronawirusem, który powoduje zachorowania u ludzi. Koronawirusy cechują się długim genomem, co czyli je jednymi z największych wirusów RNA. Przekłada się to na ich wagę i „nośność”, uwolnione wirusy z tej grupy przez osobę zarażoną, stosunkowo szybko opadają. Stąd też zgodnie z zaleceniami wystarczy zachować odstęp pomiędzy osobami około 0,9-1,2 metra, aby zminimalizować możliwość zarażenia.

Wizualizacja koronawirusa. Źródło:Wwikipedia
Wizualizacja koronawirusa. Źródło: Wikipedia

Epidemia a pandemia

Epidemia jest nasileniem zachorowań np. na dany typ wirusa, ograniczone do danej społeczności lub regionu.

Epidemia, med. wystąpienie u ludzi zachorowań na określoną chorobę w określonym czasie i na określonym terenie w liczbie przypadków większej niż przeciętnie

definicja Encyklopedii PWN

Pandemia natomiast ma charakter globalny. Jest epidemią choroby zakaźnej w różnych środowiskach, na różnych kontynentach, w tym samym czasie. Według niektórych opinii globalizacja sprzyja rozprzestrzenianiu się chorób zakaźnych. W obliczu wybuch pandemii, rządy, jak ma to miejsce obecnie w Polsce, decydują się na zamykanie granic w celu ograniczenia migracji.

Jak odbyć kwarantannę domową?

Osoby, które wrócą do kraju od niedzieli (15.03.2020r.), będą zobowiązane do odbycia 14-dniowej kwarantanny. Jeżeli nie mają możliwości odbycia kwarantanny we własnym domu, odbędą ją we wskazanym ośrodku. Podczas przekraczania granicy zostaną udzielone wszelkie informacje a osoby przekraczające granicę, będą musiały uzupełnić kartę, gdzie podadzą między innymi numer  kontaktowy oraz lokalizację, gdzie będą przechodzić kwarantannę.

Dla dobra tych znajdujących się w grupie ryzyka niezależnie od naszego samopoczucia ważne jest, aby stosować się wytycznych kwarantanny i nie opuszczać domu.

Wytyczne dla osób objętych kwarantanną (źródło: gov.pl)

  • w żadnym wypadku nie wychodź z domu
  • spacery z psem, wyjście do sklepu czy do lekarza są zakazane. W zakupach czy wyprowadzeniu psa niech pomoże Ci sąsiad lub ktoś bliski
  • jeżeli masz bliski kontakt z innymi osobami w domu – one również muszą zostać poddane kwarantannie
  • jeżeli masz objawy choroby, koniecznie zgłoś to telefonicznie.

Profilaktyka

Zalecenia profilaktyczne:

  • Często myć ręce, gorącą wodą i mydłem, szczególnie przed jedzeniem, po wydmuchaniu nosa, kaszlu lub kichaniu, przez co najmniej 20 sekund, i po wydmuchaniu nosa, kaszlu lub kichaniu szczególnie po kontakcie z osobami chorującymi lub ich otoczeniem. Kran zakręcić przez chusteczkę. Gdy mydło i woda nie są łatwo dostępne, należy dezynfekować ręce z co najmniej 60% objętościowym alkoholem.
  • Unikać dotykania nosa, oczu, lub ust nieumytymi rękami.
  • Unikać bliskiego kontaktu z chorymi wykazującymi choroby układu oddechowego.
  • Wystarczająco długo gotować mięso, ryby i owoce morza.
  • Zabezpieczać się w czasie kontaktu ze zwierzętami hodowlanymi oraz zwierzętami dzikimi.
  • Zasłaniać nos i usta chusteczką higieniczną podczas kichania lub kasłania.
  • W placówkach opieki zdrowotnej należy wzmocnić standardowe praktyki zapobiegania i kontroli zakażeń w szpitalach, zwłaszcza na oddziałach ratunkowych.

Zobacz również:

Przeczytaj więcej
wspinanie
Ogólnopolskie zawody wspinaczkowe Flash Revolution 2019